“บนโลกในปัจจุบันนี้มีประชากรถึงกว่า 6 พันล้านคน จากประเทศกว่าร้อยประเทศ นับพันเชื้อชาติ ภาษา
และศาสนา หากต้องการให้ทุกคนอยู่รวมกันได้โดยสุขสงบ ต้องเคารพซึ่งกันและกัน ยอมรับในความแตกต่าง
และเรียนรู้ที่จะอยู่ท่ามกลางความแตกต่างนั้น ในขณะเดียวกันก็ต้องยกย่องและให้เกียรติผู้อื่นตามสถานะที่เขา
เป็นด้วย แต่ถ้าหากขาดสิ่งเหล่านี้ก่ออาจก่อให้เกิดความขัดแย้ง ซึ่งในที่สุดก็นำพาไปสู่ภาวะตึงเครียดด้วย
การใช้ความรุนแรงและการทำสงครามใน ที่สุด”

     คำกล่าวของ Howard Gardner ที่ได้อธิบายความสำคัญของ “จิตแห่งความเคารพ” (Respectful Mind)ไว้
ในหนังสือ “Five Minds for the Future”ซึ่งเป็น 1 ในจิตทั้ง 5 ที่ Gardner ระบุว่ามีความสำคัญต่อมนุษย์
ในโลกยุคใหม่เป็นอย่างมาก และจะต้องมีทั้ง 5 จิตควบคู่กันไปในตัวบุคคลคนนั้น ซึ่งจิตทั้ง 5 ประกอบไปด้วย

     จิตแห่งวิทยาการ(Disciplined Mind) จิตแห่งการสังเคราะห์ (Synthesizing Mind) จิตแห่งการสร้างสรรค์
(Creating Mind) จิตแห่งความเคารพ (Respectful Mind) และจิตแห่งคุณธรรม (Ethical Mind)

     จิตแห่งความเคารพ (Respectful Mind) หมายถึง การอ่อนน้อมถ่อมตน ให้เกียรติและเคารพในความคิด
ของผู้อื่น เคารพและเข้าใจถึงความแตกต่างทั้งระหว่างบุคคลและระหว่างกลุ่ม รวมถึงเปิดใจที่จะรับฟัง
ความเห็นของผู้อื่นที่แตกต่างจากความคิดของตัวเอง อันจะนำไปสู่ความสำเร็จในการทำงานหรือ
การอยู่ร่วมกันในสังคมอย่างสงบสุข

     ทั้งนี้ การทำความเข้าใจผู้อื่นนั้น ต้องอาศัย ทักษะทางด้านอารมณ์ (Emotional Intelligence)และ ทักษะ
ทางด้านการสร้างความสัมพันธ์ระหว่างบุคคล (Interpersonal Intelligence)ซึ่ง Gardner ระบุว่าต้องปลูกฝัง
จิตสำนึกแห่งการเคารพกันตั้งแต่เกิด ซึ่งบุคคลที่มีความสำคัญในการปลูกฝังก็มักจะเป็นผู้ที่ใกล้ชิดกับเด็ก
เช่น พ่อแม่หรือคุณครู หรือแม้กระทั่งบุคคลที่เป็นสาธารณะอย่างนักร้อง ดาราหรือนักการเมือง โดยผู้ใหญ่
ต้องแสดงตัวเป็นแบบอย่างในการปฏิบัติตัวต่อกัน เพื่อเป็นแนวทางที่ถูกต้องให้เด็กได้เห็น

     แนวคิดจิตแห่งความเคารพยังช่วยให้เกิดความสงบสุขและความสมานฉันท์ขึ้นใน สังคม แม้ในสังคม
นั้นจะประกอบไปด้วยบุคคลที่มีความแตกต่างหลากหลายทั้งในเรื่องของ เชื้อชาติ ภาษา ศาสนาหรือทัศนคติ
ตามที่ Gardner ได้กล่าวไปแล้วข้างต้น

     ตัวอย่างของความขัดแย้งและสงครามที่เกิดขึ้นตั้งแต่อดีตไม่ว่าจะเป็นสงคราม โลก สงครามทางศาสนา
สงครามฆ่าล้างเผ่าพันธุ์ระหว่างเชื้อชาติ หรือสงครามกลางเมืองในประเทศต่างๆ ล้วนมาจากการไม่เคารพ
ในความแตกต่างระหว่างกลุ่มคนนั่นเอง ทั้งนี้ จิตแห่งความเคารพเป็นแนวทางในการแก้ปัญหาและความขัดแย้ง
ที่สร้างสรรค์ เนื่องจากทั้งสองฝ่ายต่างเคารพในความคิดที่แตกต่างของอีกฝ่าย การแก้ปัญหาจึงตั้งอยู่บนพื้นฐาน
ของการอธิบายเหตุและผล หรือโต้แย้งถกเถียงกันบนหลักความเป็นจริงและข้อมูลที่มี โดยปราศจากอคติและ
อารมณ์ส่วนตัว

ในแง่ของนโยบายรัฐนั้น การมีจิตแห่งความเคารพเป็นเรื่องที่สำคัญมาก เพราะหากไม่มีการวางนโยบายที่เป็นกลาง
ที่คำนึงถึงรากฐานความแตกต่างของประชากรแล้วก็อาจเกิดปัญหาใหญ่ตามมา ดังจะเห็นได้จากเหตุการณ์ก่อความ
ไม่สงบของกลุ่มก่อการร้ายที่เกิดขึ้นทั่ว โลกในทุกวันนี้ ปัจจัยที่สำคัญอันหนึ่งก็สืบเนื่องมาจากความรู้สึกแตกต่าง
แบ่งแยก และมีปมด้อยหากเทียบกับประชากรส่วนใหญ่ในสังคมนั่นเอง

     ตัวอย่างของผู้ที่ใช้จิตแห่งความเคารพในการแก้ปัญหาอย่างสันติที่ Gardner หยิบยกมาได้แก่ มหาตมะ คานธี (Mahatma Gandhi) อดีตผู้นำอินเดียในการต่อสู้เรียกร้องเอกราชของประเทศอินเดียจากเครือสหราช อาณาจักร
จนประเทศอินเดียได้รับเอกราชในปี พ.ศ.2490 โดยเขามีความเชื่อที่มั่นคงเกี่ยวกับการประท้วงโดยไม่ใช้ความรุนแรง
และความอดทนตามหลักศาสนา ที่เรียกว่าวิธี "อหิงสา" โดยเขาจะอดอาหารประท้วงจนความรุนแรงยุติลง

     นอกจากนี้การนำแนวคิดจิตแห่งความเคารพมาใช้บริหารองค์กรยุคใหม่ที่มีความ เป็นสากลและไร้พรมแดนนั้น
ก็จะทำให้ผู้คนหรือพนักงานที่มีความแตกต่างทาง เชื้อชาติ อายุ เพศศาสนา ภาษา และวัฒนธรรมสามารถมาทำงาน
ร่วมกันได้ ดังตัวอย่างของ Carlos Ghosn ประธานบริหารบริษัทเรย์โนลด์ ที่เข้าควบรวมกิจการของนิสสัน
ในปี ค.ศ.1999 ในเวลาเพียงปีครึ่งที่เขาเข้ามาบริหารโดยยึดหลักเคารพในทัศนคติ เอกลักษณ์และความแตกต่าง
ระหว่างวัฒนธรรมการทำงานของทั้งสองบริษัท รวมถึงการคงให้อำนาจการบริหารกับนิสสันเพื่อไม่ทำให้รู้สึกว่า
อยู่ใต้คำสั่ง ของเรย์โนลด์ และกระตุ้นให้เกิดการทำงานเพื่อผลประโยชน์ต่างตอบแทน(Mutual Benefit)
ให้เกิดขึ้นจริงจากการเป็นพันธมิตรระหว่างกัน ทำให้นิสสันกลับมาทำกำไรอีกครั้ง และในวันนี้มูลค่าตลาดของ
นิสสันก็เพิ่มขึ้นถึง 5 เท่าตัวและเป็นบริษัทรถยนต์ที่กำไรสูงสุดอันดับต้นๆ ของโลก

     ดังนั้นการสร้างเสริมและปลูกฝังแนวคิด “จิตแห่งความเคารพ” ให้เกิดขึ้นกับบุคลากรจึงถือเป็นอีกเป้าหมายหนึ่ง
ที่ “สำนักงาน ก.พ.” จะส่งเสริมการทำงานภายใต้ การบริหารกำลังคนภาครัฐที่มีความหลากหลาย
(Diversity Management) และ การที่ “โครงการพัฒนาเครือข่ายองค์ความรู้สาธารณะด้านการจัดการทุนมนุษย์”
ได้นำเอาแนวคิดจิตหรือทักษะแห่งอนาคตทั้ง 5 ของ Gardner มาประยุกต์ใช้ และผสมผสานแนวคิดดังกล่าว
เป็นส่วนหนึ่งของแนวทางในการขับเคลื่อนและพัฒนา เพื่อ “เตรียมความพร้อมของคนไทย เพื่อรองรับ
การเปลี่ยนแปลงที่จะต้องเผชิญในอนาคต” ซึ่งขณะนี้ สำนักงาน ก.พ. กำลังรวบรวมแนวคิดและแนวทาง
การปฏิบัติต่างๆ เพื่อนำมาจัดทำเป็นหนังสือ “5 จิตคิดเพื่ออนาคต” ออกสู่สายตาผู้อ่านต่อไป

     เพราะแนวทางในการพัฒนาจิตใจทั้ง 5 ด้าน ถือเป็นอีกหนทางหนึ่งในการที่จะช่วยบ่มเพาะ และพัฒนา
ทุนมนุษย์ให้กับบุคลากรภายในประเทศ อันจะนำไปสู่การพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมของประเทศให้เกิด
ความเข้มแข็ง มั่นคง และยั่งยืน และพร้อมที่จะรับมือกับความเปลี่ยนแปลงของโลกทั้งในด้านเศรษฐกิจ
และสังคมต่อ ไปในอนาคต


อ้างอิง : http://www.hrtothai.com/Articles/Index/177

เผยแพร่โดย...งานส่งเสริมการมีงานทำและงานแนะแนวอาชีพ
สำนักงานจัดหางานจังหวัดเชียงใหม่